دو واژهای که خواهید شنید: آپوستیل و تأیید اصالت
وقتی ادارهای بیرون از کانادا مدرکی از انتاریو میخواهد، معمولاً دنبال این است که مطمئن شود امضا و مهر روی آن واقعی است. در انتاریو این اطمینان را ادارهی خدمات اسناد رسمی (Official Documents Services یا ODS)، دفتری استانی در تورنتو، به یکی از دو شکل زیر میدهد.
- آپوستیل (Apostille) برای مدرکی صادر میشود که به کشوری عضو کنوانسیون آپوستیل لاهه میرود. کانادا از ۱۱ ژانویه ۲۰۲۴ به این کنوانسیون پیوسته است. آپوستیل طوری طراحی شده که بدون مهر اضافی کنسولگری یا سفارت آن کشور پذیرفته شود.
- گواهی تأیید اصالت (Certificate of Authentication) برای مدرکی صادر میشود که به کشوری غیرعضو میرود. در این حالت ممکن است کنسولگری یا سفارت کشور مقصد هنوز لازم باشد مدرک را تأیید (لگالایز) کند، و ممکن است هر نوع مدرکی را نپذیرد.
اینکه کدام را میگیرید فقط به مقصد بستگی دارد. کنفرانس لاهه فهرست کشورهای عضو را منتشر میکند؛ در زمان نوشتن این مقاله، ایران، عراق و امارات متحدهی عربی در این فهرست نیستند و ترکیه، آلمان، بریتانیا، آمریکا، هند و پاکستان عضو هستند. فهرست را برای کشور مقصد ببینید و از مرجع دریافتکننده بپرسید دقیقاً چه میخواهد؛ ODS نمیتواند بگوید ادارهای در کشور دیگر چه چیزی را میپذیرد.
کدام دفتر: تورنتو یا اتاوا
کانادا چند «مرجع صلاحیتدار» دارد. امور جهانی کانادا (Global Affairs Canada) در اتاوا، مدارک صادرشده از سوی دولت فدرال و مدارک صادر یا تنظیمشده نزد سردفتر در هشت استان و قلمرویی را که مرجع خودشان را ندارند رسیدگی میکند. آلبرتا، بریتیش کلمبیا، انتاریو، کبک و ساسکاچوان هر یک مرجع خودشان را دارند. مدرکی که در انتاریو صادر شده یا سردفتر انتاریو آن را تأیید کرده به ODS میرود، و امور جهانی کانادا میگوید مدرکی که در انتاریو نزد سردفتر تنظیم شده «صرفنظر از محل صدور» باید به مرجع انتاریو برود. امور جهانی کانادا هزینه نمیگیرد، اما در زمان نوشتن این مقاله صفحهی آن میگفت درخواستهای ۲۵ روز کاری پیش را رسیدگی میکند، بهعلاوهی زمان پست. ODS برای هر مدرک هزینه میگیرد اما سریعتر است.
ODS چه مدرکی را تأیید میکند و چه مدرکی را نه
ODS امضا و مهر روی مدرک شما را با نمونههایی که از سردفتران و مقامهای امضاکنندهی انتاریو در پرونده دارد مقایسه میکند؛ محتوای مدرک را بررسی نمیکند. برخی مدارک همانطور که صادر شدهاند، بدون سردفتر، پذیرفته میشوند:
- مدارک احوال شخصیهی انتاریو، مانند گواهی تولد، ازدواج و فوت.
- مدارک ثبت شرکتهای انتاریو که از ۱۹۹۱ به بعد صادر شدهاند.
- مدارک صادرشده از دادگاه عالی یا دادگاه انتاریو از ۱۰ ژوئیه ۲۰۲۳ به بعد. مدارک دادگاهی قدیمیتر باید نزد سردفتر تأیید شوند، بهجز گواهی طلاق که میتوان آن را دوباره صادر کرد.
- مدرک، دیپلم و ریزنمرات دانشگاهها و کالجهای دولتی انتاریو که از ژانویه ۲۰۱۹ صادر شدهاند.
تقریباً هر مدرک دیگری، از جمله کپی برابر اصل پاسپورت، وکالتنامه، رضایتنامه یا اظهارنامهی رسمی، فقط وقتی پذیرفته میشود که سردفتر انتاریو (Notary Public) آن را تأیید کرده باشد. طبق مادهی ۳ قانون سردفتران (Notaries Act)، سردفتر میتواند امضای مدرک را شاهد باشد و گواهی کند، کپی برابر اصل صادر کند و اختیارات مأمور سوگند را به کار گیرد. برعکس آن درست نیست: ODS مدرکی را که فقط نزد مأمور سوگند (Commissioner for Taking Affidavits) تنظیم شده تأیید نمیکند، هرچند آن سوگند در انتاریو معتبر است. اگر مدرک به خارج میرود، سردفتر بخواهید، نه مأمور سوگند.
ODS همچنین مدرکی را که بیرون از کانادا صادر شده (کشور صادرکننده آن را تأیید میکند)، مدارک مذهبی مانند گواهی غسل تعمید، مدرکی را که کنسولگری پیشتر تأیید کرده، یا نسخهی الکترونیکی را تأیید نمیکند. یک استثنا به مدارک خارجی کمک میکند: اگر امضای روی چنین مدرکی در حضور سردفتر انتاریو انجام یا سوگند داده شود، ODS خودِ تأیید سردفتر را تأیید میکند.
مدارک فارسی یا به زبانهای دیگر
مدرکی که به انگلیسی یا فرانسوی نیست باید سه شرط داشته باشد تا ODS به آن رسیدگی کند: در کانادا صادر شده باشد، سردفتر انتاریو آن را تأیید کرده باشد، و ترجمه همراه داشته باشد. ODS دو نوع ترجمه را میپذیرد: ترجمهی عضو رسمی یکی از انجمنهای استانی مترجمان، یا ترجمهای که سردفتر انتاریو مسلط به انگلیسی یا فرانسوی و زبان مدرک آن را گواهی کرده و در اظهارنامهاش نوشته باشد که به این زبانها مسلط است و درستی ترجمه را تأیید میکند. مدرک فارسیای که در ایران صادر شده شرط اول را ندارد؛ برای آن مدارک باید راه دیگری در نظر گرفت.
هزینه، نحوهی ارسال و زمان
- هزینه برای هر مدرک: ۱۶ دلار برای مدرک تأییدشده نزد سردفتر؛ ۳۲ دلار برای مدرک دولتی انتاریو، مدرک دادگاهی انتاریو یا مدرک، دیپلم و ریزنمرات دانشگاهی. مالیات اضافه نمیشود.
- کجا: ODS در طبقهی زیرین ساختمان 777 Bay Street تورنتو است، دوشنبه تا جمعه از ۸:۳۰ صبح تا ۵ عصر، و تنها دفتری است که درخواستهای پستی را رسیدگی میکند. خدمات حضوری در ServiceOntario اتاوا، سو سنتمری، ویندزور و تاندربی هم هست؛ نوبت را میتوان آنلاین یا تلفنی گرفت.
- چگونه: از درگاه آنلاین ODS واجد شرایط بودن مدرک را بررسی و درخواست خدمت را ثبت کنید؛ شمارهی درخواست با ایمیل میآید. سپس شماره، اصل مدارک و هزینه را حضوری ببرید یا پست کنید. پرداخت پستی با چک تضمینی، حوالهی پستی، ویزا یا مسترکارت است؛ حضوری، نقد و دبیت هم پذیرفته میشود.
- زمان: درخواست پستی تا ۱۵ روز کاری پس از رسیدن مدارک انجام میشود. حضوری، اگر پرونده کامل باشد، معمولاً حدود ۳۰ دقیقه؛ مدارک دادگاهی میتواند تا ۱۰ روز کاری طول بکشد. مدارک با پست عادی برمیگردند، مگر اینکه پاکت برگشت پیشپرداخت یا بارنامه بگذارید.
در جلسهی سردفتر چه چیزهایی باید درست انجام شود
ODS لازم میداند امضاکننده حضوری حاضر شود؛ مدرکی را که از راه دور تأیید شده نمیپذیرد. سردفتر باید کارت شناسایی عکسدار دولتی را بررسی کند و مهر برجستهای بزند که عبارتهای «Notary Public» و «Ontario» را داشته باشد و با نمونهی موجود در پروندهی ODS بخواند. امضا و مهر کامل باید در یک صفحه باشند؛ اگر بین دو صفحه تقسیم شوند، مدرک باید دوباره تأیید شود. نوشتن شمارهی مجوز لا سوسایتی انتاریو زیر مهر، شناسایی سردفتر را برای ODS آسان میکند. امور جهانی کانادا هم اضافه میکند که امضا باید با دست و با جوهر باشد و مدارک چسبخورده یا لمینتشده و کپیهای بدون امضای اصل رد میشوند.
اصل مدرک یا مدرکی را که باید امضا شود، کارت شناسایی عکسدار و دستور دقیق مرجع دریافتکننده را همراه بیاورید: کپی برابر اصل میخواهد یا اظهارنامهی سوگندخورده، و ترجمه باید پیوست باشد یا نه.
پرسشهای رایج
سوگندنامهام مهر مأمور سوگند دارد. کافی است؟ برای ODS نه. مدارکی که نزد مأمور سوگند تنظیم شدهاند واجد شرایط آپوستیل یا گواهی تأیید اصالت نیستند. سوگندنامه باید دوباره نزد سردفتر سوگند داده شود.
بعد از آپوستیل هنوز به کنسولگری نیاز دارم؟ برای کشور عضو کنوانسیون، آپوستیل جای تأیید کنسولی را میگیرد؛ با ادارهی دریافتکننده هماهنگ کنید. برای کشور غیرعضو، مانند ایران، گواهی تأیید اصالت میگیرید و ممکن است کنسولگری یا سفارت هنوز لازم باشد آن را تأیید کند.
ODS میتواند شناسنامه یا مدرک دانشگاهی ایرانیام را تأیید کند؟ نه. مدارک صادرشده بیرون از کانادا را کشور صادرکننده تأیید میکند. فقط امضایی که روی چنین مدرکی در حضور سردفتر انتاریو انجام یا سوگند داده شده اینجا تأیید میشود.
این مقاله اطلاعات عمومی دربارهی روالهای انتاریو تا تاریخ ۸ نوامبر ۲۰۲۶ است و مشاورهی حقوقی نیست. الزامات مراجع خارجی تغییر میکند؛ پیش از پرداخت هزینهی سردفتر یا تأیید، آنها را بررسی کنید.
منابع رسمی
- Ontario: Authenticate a document for use outside Canada (Official Documents Services)
- Ontario: Information for notaries public in Ontario
- Global Affairs Canada: Authentication of documents, requirements
- Global Affairs Canada: Authentication of documents, frequently asked questions
- HCCH: Apostille Convention status table (contracting parties)
- Notaries Act, R.S.O. 1990, c. N.6
این راهنما اطلاعات حقوقی عمومی دربارهی قوانین انتاریو تا تاریخ بالاست و مشاورهی حقوقی برای وضعیت شما نیست. قوانین، فرمها و هزینهها تغییر میکنند؛ پیش از هر اقدام، منابع رسمی را بررسی کنید.